Η παρακολούθηση του Turmus θα είχε καταστεί ευκολότερη χάρη στη βαθιά και συσσωρευμένη πληροφοριακή διείσδυση του Ισραήλ στον Λίβανο, δήλωσε ο αποστρατευμένος στρατηγός Mounir Shehadeh, ο οποίος υπηρέτησε ως συντονιστής της λιβανέζικης κυβέρνησης στην ειρηνευτική αποστολή των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο.
Μεγάλο μέρος της υποδομής δεδομένων της χώρας —συμπεριλαμβανομένων των βάσεων δεδομένων με πληροφορίες για συνδρομητές κινητής τηλεφωνίας ή ταξινομήσεις οχημάτων— είναι προσβάσιμο στους Ισραηλινούς εδώ και δύο δεκαετίες. Επίσης, έχουν διεισδύσει στο επίγειο δίκτυο της Χεζμπολάχ και στο σώμα διαβιβάσεών της, ανέφερε ο ίδιος. Η εμπλοκή της Χεζμπολάχ στον εμφύλιο πόλεμο της Συρίας από το 2011 έως το 2024 εξέθεσε περαιτέρω την ασφάλεια της οργάνωσης.
«Αυτοί οι παράγοντες επέτρεψαν στο Ισραήλ να κατασκευάσει μια ακριβή τράπεζα στόχων, η οποία περιλαμβάνει τόσο διοικητές πεδίου όσο και υψηλόβαθμα ηγετικά στελέχη», δήλωσε ο Shehadeh.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) εισέρχεται σε αυτό το στάδιο. Εξετάζοντας ταχύτατα terabytes δεδομένων, ανιχνεύει μοτίβα και τα συγκρίνει με τις κινήσεις κάποιου που αποτελεί γνωστή απειλή ή έχει εμφανιστεί κοντά σε επισημασμένες ζώνες. Αναλύει επίσης αποκλίσεις από τη ρουτίνα ενός υποκειμένου. Όλα αυτά χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία ενός λεγόμενου «προφίλ απειλής».
Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με έναν Ισραηλινό συνταγματάρχη που έδωσε συνέντευξη σε άρθρο του ισραηλινού στρατού τον Φεβρουάριο του 2023 σχετικά με την AI στη μάχη, είναι ένα σύστημα που θα μπορούσε να βρίσκει στόχους γρήγορα.
«Το σύστημα εκτελεί αυτή τη διαδικασία σε δευτερόλεπτα, ενώ στο παρελθόν θα χρειαζόταν εκατοντάδες ερευνητές και αρκετές εβδομάδες», δήλωσε ο επικεφαλής του Κέντρου Τεχνητής Νοημοσύνης του ισραηλινού στρατού, ο οποίος αναφέρεται μόνο ως συνταγματάρχης Yoav.
Όμως, μια ανησυχία, δήλωσε ο ειδικός στην AI, είναι ότι αυτά τα συστήματα χρησιμοποιούν δεδομένα και όχι λογική για να προσδιορίσουν αν κάποιος είναι επικίνδυνος. Και αν οι πληροφορίες αυτές είναι ελαττωματικές, τότε το σύστημα θα συνεχίσει να επαναλαμβάνει τα ίδια λάθη, αλλά «ταχύτερα και με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση».
«Δημιουργεί αυτή την ψευδαίσθηση βεβαιότητας, και αυτό είναι επικίνδυνο γιατί μετατρέπει τη συσχέτιση σε δράση, χωρίς να υπάρχει πάντα το απαραίτητο πλαίσιο», δήλωσε ο ειδικός. «Δεν είναι σαν ένα εργαστήριο», πρόσθεσε. «Πώς λοιπόν το σύστημα ξέρει ποιος είναι ποιος; Και όταν επισημαίνει κάποιον —είναι μια ανθρώπινη απόφαση ή απλά ένας αλγόριθμος που πατάει έναν διακόπτη;»
Ένα άλλο πρόβλημα είναι ότι τέτοια συστήματα βασίζονται στην παρακολούθηση τετριμμένων, καθημερινών δραστηριοτήτων —όπως ποιος μιλάει με ποιον ή πού και πότε ταξιδεύουν— για να υπολογίσουν την πιθανότητα κάποιος να είναι μαχητής, οδηγώντας ενδεχομένως σε ψευδώς θετικά αποτελέσματα, δήλωσε ο Vasji Badalic, καθηγητής στο Ινστιτούτο Εγκληματολογίας της Σλοβενίας, ο οποίος έγραψε μια ερευνητική εργασία το 2023 για την άνοδο των μεταδεδομένων και των διαδικασιών στόχευσης που βασίζονται σε μεγάλα δεδομένα (big data).
«Συγγενείς ή άνθρωποι που ασχολούνται με την προπαγάνδα ή τα οικονομικά δεν είναι μαχητές, αλλά η μηχανή τους αναγνωρίζει ως τέτοιους επειδή έχουν παρόμοια μοτίβα επικοινωνίας», δήλωσε ο Badalic. «Πού θέτουν το όριο που χωρίζει τους μαχητές από τους αμάχους;»
Η προσπάθεια χρήσης της μηχανικής μάθησης για τον εντοπισμό στόχων ή την πρόβλεψη γεγονότων σε μια εμπόλεμη ζώνη δεν είναι νέα. Κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράκ υπό τον Πρόεδρο Τζορτζ Μπους, ο αμερικανικός στρατός συνέλεγε μαζικά μεταδεδομένα τηλεφώνων και τα επεξεργαζόταν αναζητώντας αυτό που θεωρούσε ύποπτη δραστηριότητα. Η Υπηρεσία Εθνικής Ασφάλειας (NSA) ανέπτυξε επίσης ένα πρόγραμμα συμπεριφορικού προφίλ, το SKYNET, για τον εντοπισμό συνδέσμων της Αλ Κάιντα στο Αφγανιστάν.
Μέχρι το 2019, εταιρείες όπως η Amazon και η Microsoft είχαν αναπτύξει επαρκή υπολογιστική ισχύ για την εκτέλεση μαθηματικών υπολογισμών σε πιο περίπλοκα σενάρια που θα βελτίωναν τις προβλέψεις. Ο αμερικανικός στρατός στο Αφγανιστάν χρησιμοποίησε αυτές τις προόδους για να αναπτύξει το Raven Sentry, μια AI εκπαιδευμένη σε αναφορές επιθέσεων ανταρτών που ξεκινούν από τη δεκαετία του ’80, μαζί με βοηθητικές πληροφορίες, όπως η ποσότητα του οδικού φωτισμού σε διάφορες περιοχές.
Μέχρι τη στιγμή που οι ΗΠΑ αποσύρθηκαν από το Αφγανιστάν το 2021, οι προβλέψεις του μοντέλου για τις τοποθεσίες επικείμενων επιθέσεων πέτυχαν ποσοστό επιτυχίας 70%, τοποθετώντας το περίπου στο ίδιο επίπεδο με τους ανθρώπινους αναλυτές, σύμφωνα με τον συνταγματάρχη Thomas W. Spahr, ο οποίος έγραψε για το Raven Sentry στο Πολεμικό Κολέγιο του Στρατού των ΗΠΑ.
Παρά την επιτυχία του Ισραήλ στον Λίβανο, υπάρχουν ενδείξεις ότι η Χεζμπολάχ προσαρμόζεται στο να βρίσκεται στο στόχαστρο της AI του Ισραήλ. Κατά τη διάρκεια της τρέχουσας σύρραξης —η οποία ξεκίνησε αφού η οργάνωση έπληξε το Ισραήλ σε απάντηση για τη δολοφονία του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, και τις επανειλημμένες παραβιάσεις της εκεχειρίας του 2024— η Χεζμπολάχ επέστρεψε στις ρίζες του ανταρτοπολέμου, υιοθετώντας μικρότερα μεγέθη μονάδων με αποκεντρωμένη δομή. Επίσης, βασίστηκε σε πιο ασφαλείς, αν και λιγότερο βολικές, μορφές επικοινωνίας, σύμφωνα με τον Shehadeh, τον αποστρατευμένο στρατηγό.
Ποια ακριβώς ενέργεια πυροδότησε τον αλγόριθμο ώστε να μεταφέρει τον Turmus από την επιτήρηση στη λίστα θανάτου παραμένει ασαφές. Λόγω του ρόλου του ως συνδέσμου, ήταν ένα μη μάχιμο μέλος της Χεζμπολάχ και τα μέλη της οικογένειάς του δήλωσαν ότι δεν μπήκε καν στον κόπο να αλλάξει τηλέφωνα. («Οι Ισραηλινοί με ξέρουν ήδη, οπότε τι σημασία έχει;» έλεγε ο ίδιος).
Στις 15 Φεβρουαρίου, μια μέρα πριν από τη δολοφονία του, απενεργοποίησε το smartphone του και το άφησε στο σπίτι όταν πήγε σε μια δημοτική συνάντηση σε γειτονικό χωριό την επόμενη μέρα. Το τηλεφώνημα από τους Ισραηλινούς ήρθε λίγο αφότου επέστρεψε στο σπίτι του στην Talloosah και ενεργοποίησε το τηλέφωνό του.
Όταν έκλεισε το τηλέφωνο, το πρόσωπό του άλλαξε, είπαν μέλη της οικογένειας στους Times. Τους είπε ότι οι Ισραηλινοί τον κυνηγούσαν και ότι θα έπρεπε να φύγουν από το σπίτι και να τον αφήσουν να πεθάνει μόνος. Τον ικέτεψαν να προσπαθήσει να δραπετεύσει, να του δώσουν κάποια μεταμφίεση ώστε να μπορέσει να φύγει.
Αλλά ο Turmus αρνήθηκε. Πήγε στην πόρτα. «Ξέρουν το πρόσωπό μου. Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα εναντίον αυτού», είπε. Η γυναίκα του έμπαινε μέσα καθώς εκείνος έφευγε, αλλά δεν της έδωσε σημασία, είπαν μέλη της οικογένειας, ώστε να μην προσπαθήσει να τον σταματήσει.
Μπήκε στο αυτοκίνητό του, το έβαλε μπροστά και έφυγε. Λιγότερο από 30 δευτερόλεπτα αργότερα ακούστηκε το σφύριγμα των δύο πυραύλων που διαπέρασαν το αυτοκίνητο του Turmus.
latimes.com
