Με επίκεντρο την πόλη των Χανίων και κεντρικό αίτημα την παύση λειτουργίας της αμερικανονατοϊκής βάσης, προγραμματίζεται για το τρίτο Σαββατοκύριακο του Μαΐου ένα διήμερο δράσεων υπό το σύνθημα #CloseSoudaBase. Οι κινητοποιήσεις, που περιλαμβάνουν πολιτιστικές εκδηλώσεις και πορεία διαμαρτυρίας, έρχονται να προστεθούν στη μακρά ιστορία των αντιπολεμικών παρεμβάσεων στην περιοχή, αναδεικνύοντας τις τοπικές και γεωπολιτικές προεκτάσεις της στρατιωτικής παρουσίας στην Κρήτη.

Η πρωτοβουλία για το κλείσιμο της βάσης της Σούδας οργανώνει ένα πρόγραμμα που επιδιώκει να συνδυάσει την πολιτική διαμαρτυρία με την κοινωνική ενημέρωση, τοποθετώντας τις εκδηλώσεις στην καρδιά της αστικής ζωής των Χανίων. Οι προγραμματισμένες δράσεις για τις 16 και 17 Μαΐου αναμένεται να προσελκύσουν το ενδιαφέρον συλλογικοτήτων και πολιτών που αντιτίθενται στη χρήση των τοπικών υποδομών για στρατιωτικούς σκοπούς.

Η αυλαία των κινητοποιήσεων ανοίγει το Σάββατο, 16 Μαΐου, με μια κεντρική εκδήλωση στον δημόσιο χώρο του Πάρκου Ειρήνης και Φιλίας των Χανίων. Στις 19:30, έχει προγραμματιστεί η έναρξη της εκδήλωσης, η οποία θα πλαισιωθεί από συναυλία, μετατρέποντας το πάρκο σε σημείο συνάντησης και διαλόγου.

Η κορύφωση της διαμαρτυρίας έχει οριστεί για την Κυριακή, 17 Μαΐου, με μια συγκέντρωση που θα λάβει χώρα στην πόλη των Χανίων, στην Πλατεία Δημοτικής Αγοράς, στις 11:00 το πρωί. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό των διοργανωτών, θα ακολουθήσει πορεία. Μετά το πέρας της πορείας οι διαδηλωτές θα κατευθυνθουν προς τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις της Βάσης στη Σούδα.

Τη στήριξή του στο κάλεσμα της Παγκρήτιας Επιτροπής ενάντια στις βάσεις και στην εμπλοκή ανακοίνωσε ο Φοιτητικός Σύλλογος Εστιών του Πολυτεχνείου Κρήτης, καλώντας σε μαζική συμμετοχή στην Παγκρήτια κινητοποίηση που θα πραγματοποιηθεί στην Βάση της Σούδας την Κυριακή 17 Μαΐου.

Η κινητοποίηση εντάσσεται στο πλαίσιο του πανελλαδικού αντιιμπεριαλιστικού Διημέρου 16-17 Μαΐου, με εκδηλώσεις και δράσεις σε όλη τη χώρα, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου υπάρχουν αμερικανοΝΑΤΟϊκές βάσεις και στρατιωτικές υποδομές. Στόχος της, όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, είναι να διατρανωθεί η αντίθεση του λαού στο να γίνεται η Ελλάδα «πολεμικό ορμητήριο και στόχος αντιποίνων».

Ο Φοιτητικός Σύλλογος Εστιών καταγγέλλει «κάθε προσπάθεια που υποβαθμίζει τις αντιδράσεις του λαού μπροστά στην επικίνδυνη εμπλοκή της χώρας και ειδικότερα της Κρήτης στον πόλεμο». Επικαλείται δημοσκοπήσεις σύμφωνα με τις οποίες πάνω από 70% του πληθυσμού ζητά την απεμπλοκή από τον πόλεμο, ενώ πάνω από 80% δεν πιστεύει τα προσχήματα που χρησιμοποιούν ΗΠΑ-ΝΑΤΟ-ΕΕ και κυβέρνηση για να δικαιολογήσουν τον πόλεμο.

Στην ανακοίνωση επισημαίνεται ότι εκατοντάδες φορείς σε όλη την Κρήτη έχουν διατρανώσει την απαίτησή τους για απεμπλοκή της χώρας από τον πόλεμο και το κλείσιμο της Βάσης της Σούδας. Ο σύλλογος τονίζει ότι «δεν ανεχόμαστε το μέλλον και η προοπτική αυτού του τόπου να βρίσκεται στην πολεμική εμπλοκή και στην ξεκούραση των ΝΑΤΟϊκών στρατευμάτων».

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη συνεργασία του Πολυτεχνείου Κρήτης με τη βάση της Σούδας, μέσα από προγράμματα όπως το «Cyberhot» και το «Tech4Disabilities», καθώς και σε μνημόνια συνεργασίας με το ΕΛΚΑΚ, το οποίο χαρακτηρίζεται «εταιρεία-μεσάζων για την ανάπτυξη οπλικών συστημάτων σε ΝΑΤΟϊκές προδιαγραφές». Η ανακοίνωση κάνει λόγο για μετατροπή του ιδρύματος σε «πλυντήριο φονιάδων» και υποταγή της έρευνας «που προορίζεται για κοινωνικές ανάγκες στους πολεμικούς σκοπούς».

Ο Φοιτητικός Σύλλογος καταγγέλλει επίσης ότι «βρίσκουν 7 δις για πολεμικούς εξοπλισμούς που δεν έχουν σχέση με την άμυνα της χώρας», ενώ «απορρίπτουν τα αιτήματα για ενίσχυση της Δημόσιας Παιδείας και Υγείας». Αναφέρεται ακόμη σε συνεργασία του ιδρύματος με το ΚΕΝΑΠ, «για την οποία οι πρυτανικές αρχές αρνούνται ακόμα και να δημοσιεύσουν τι περιλαμβάνει».

Η ανακοίνωση καταλήγει με αιτήματα για απεμπλοκή της Ελλάδας από το «πολεμικό σφαγείο», κλείσιμο της Βάσης της Σούδας και όλων των βάσεων των ΗΠΑ-ΝΑΤΟ-ΕΕ, επιστροφή όλων των στρατιωτικών αποστολών από το εξωτερικό, καμία συνεργασία ελληνικών πανεπιστημίων με το ΝΑΤΟ, το Ισραήλ και εταιρείες που στηρίζουν ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις, ακύρωση της συνεργασίας με το ΚΕΝΑΠ και το ΕΛΚΑΚ, καθώς και χρηματοδότηση για την παιδεία «και όχι για του ΝΑΤΟ τα σφαγεία».

Η Παγκρήτια κινητοποίηση ορίζεται για την Κυριακή 17 Μαΐου, στις 12:00 το μεσημέρι, στην Αγορά των Χανίων.

Μέχρι στιγμής, στην κινητοποίηση έχουν ανακοινώσει συμμετοχή από τα Χανιά: η Επιτροπή Ειρήνης, το Σωματείο Οικοδόμων, ο Σύνδεσμος Ιδιωτικών Υπαλλήλων, ο Σύλλογος Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών, το Σωματείο Επισιτισμού, ο Σύλλογος Συνταξιούχων ΙΚΑ, το Σωματείο Τροφίμων-Ποτών, ο Μουσικός Σύλλογος (παράρτημα Χανίων), το Νομαρχιακό Τμήμα Χανίων της ΑΔΕΔΥ, το ΣΕΠΕ, η ΕΛΜΕ και ο Σύλλογος Εστιών Πολυτεχνείου Κρήτης.

Από το Ηράκλειο συμμετέχουν: η Ένωση Ιδιωτικών Υπαλλήλων, το Συνδικάτο Γάλακτος Τροφίμων και Ποτών, το Σωματείο Μισθωτών Τεχνικών, ο Πανελλήνιος Μουσικός Σύλλογος (παράρτημα Κρήτης), ο Σύλλογος Σπουδαστών ΣΑΕΚ, το Σωματείο Εργαζομένων ΠΑΓΝΗ και η Ένωση Εργαζομένων Βενιζελείου Νοσοκομείου.

Το Πολυτεχνείο Κρήτης αναλαμβάνει ενεργό ρόλο στην επιτάχυνση της πράσινης μετάβασης της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, συμμετέχοντας ως εταίρος στο νέο ευρωπαϊκό ερευνητικό έργο SPINDEC, το οποίο χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Horizon Europe.

Πρόκειται για μια στρατηγική σύμπραξη 28 εταίρων από 20 ευρωπαϊκές χώρες με στόχο την κλιματική ουδετερότητα των ενεργοβόρων βιομηχανιών έως το 2050. Επιστημονικά υπεύθυνη του έργου για το Πολυτεχνείο Κρήτης είναι η Καθηγήτρια Διονυσία Κολοκοτσά, Επικεφαλής του Εργαστηρίου Αειφόρου Δομημένου Περιβάλλοντος της Σχολής Χημικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος (ΧΗΜΗΠΕΡ). Η πρόταση είχε την υποστήριξη της Επιτελικής Δομής ΕΣΠΑ του Υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής.

Το SPINDEC στοχεύει στην ταχεία απανθρακοποίηση των Ενεργοβόρων Βιομηχανιών (Energy-Intensive Industries – EIIs) σε ολόκληρη την Ευρώπη. Πρόκειται για μια φιλόδοξη πρωτοβουλία που αναμένεται να συμβάλει καθοριστικά στην επίτευξη του ευρωπαϊκού στόχου για μηδενικές καθαρές εκπομπές έως το 2050, ενισχύοντας ταυτόχρονα την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε παγκόσμιο επίπεδο.

Το έργο βασίζεται στις κεντρικές στρατηγικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως το Green Deal Industrial Plan, το Processes4Planet (P4Planet) Partnership, το Clean Steel Partnership, το Strategic Energy Technology Plan και τα ERA Industrial Technology Roadmaps.

Παρότι έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος, εξακολουθούν να υφίστανται βασικές προκλήσεις, όπως ο κατακερματισμός πολιτικών και δράσεων, η περιορισμένη διακρατική συνεργασία, η έλλειψη κοινών εργαλείων παρακολούθησης της προόδου, καθώς και η ανάγκη για ουσιαστική ανταλλαγή τεχνογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών.

Το SPINDEC φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει αυτές τις προκλήσεις μέσω:

• Ενίσχυσης του συντονισμού και ευθυγράμμισης μεταξύ κρατών-μελών και συνδεδεμένων χωρών
• Σχεδιασμού και υποστήριξης εθνικών και ευρωπαϊκών οδικών χαρτών απανθρακοποίησης
• Προώθησης επενδύσεων σε καινοτόμες επιχειρήσεις και start-ups
• Βελτίωσης της πρόσβασης σε τεχνολογικές υποδομές
• Ενδυνάμωσης της ανταλλαγής γνώσης και της αμοιβαίας μάθησης
• Αποτελεσματικής διάχυσης και αξιοποίησης των αποτελεσμάτων του έργου

Η συμμετοχή του Πολυτεχνείου Κρήτης ενισχύει τον ρόλο του Ιδρύματος στην ευρωπαϊκή έρευνα και καινοτομία για την πράσινη μετάβαση και την κλιματική ουδετερότητα. Μέσω του SPINDEC, το Πολυτεχνείο Κρήτης, σε συνεργασία με τους αρμόδιους κρατικούς φορείς, θα συμβάλει στην ανάπτυξη γόνιμων συνεργειών μεταξύ πολιτικής, έρευνας και βιομηχανίας, προωθώντας καινοτόμες λύσεις για τη βιώσιμη βιομηχανική ανάπτυξη τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Στη σύλληψη ενός 27χρονου αλλοδαπού προχώρησαν χθες το μεσημέρι αστυνομικοί του Αστυνομικού Τμήματος Χερσονήσου, στο πλαίσιο στοχευμένου ελέγχου για την καταπολέμηση της ναρκωτικής ουσίας στην ευρύτερη περιοχή του Δήμου Χερσονήσου στο Ηράκλειο.

Ο νεαρός συνελήφθη κατηγορούμενος για παραβάσεις της νομοθεσίας περί ναρκωτικών ουσιών, μετά από έρευνα που πραγματοποιήθηκε στην οικία του από αστυνομικούς της ίδιας υπηρεσίας.

Κατά τη διάρκεια της επιχείρησης, οι αστυνομικοί εντόπισαν και κατέσχεσαν ποσότητα κάνναβης βάρους 22 γραμμαρίων, η οποία βρισκόταν σε μορφή σοκολάτας.

Η προανάκριση για την υπόθεση ενεργείται από το Αστυνομικό Τμήμα Χερσονήσου, το οποίο και χειρίζεται τη συγκεκριμένη υπόθεση.

Η κατάρρευση μεγάλου τμήματος του δυτικού εξωτερικού τοίχου στο ιστορικό Φρούριο Ιτζεδίν, στο Καλάμι Χανίων, αποτελεί σύμφωνα με την Τομεακή Επιτροπή Νομού Χανίων του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας μια ακόμα τραγική επιβεβαίωση της εγκατάλειψης και της διαχρονικής αδιαφορίας απέναντι σε έναν τόπο βαθιά συνδεδεμένο με τους λαϊκούς αγώνες, τις θυσίες και την ιστορική μνήμη του λαού.

Σε ανακοίνωσή της, η Τομεακή Επιτροπή Χανίων του ΚΚΕ υπογραμμίζει ότι το Ιτζεδίν δεν είναι ένα «συνηθισμένο» μνημείο. Είναι τόπος μαρτυρίου και αγώνα για εκατοντάδες κομμουνιστές, αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης και πολιτικούς κρατούμενους, που βασανίστηκαν, φυλακίστηκαν και οδηγήθηκαν ακόμα και στο εκτελεστικό απόσπασμα επειδή δεν λύγισαν μπροστά στη βία και τις διώξεις.

Η σημερινή εικόνα κατάρρευσης δεν είναι «φυσικό φαινόμενο», σημειώνει η ανακοίνωση. Είναι αποτέλεσμα της πολιτικής που αντιμετωπίζει ακόμα και τέτοιους ιστορικούς τόπους με τη λογική του κόστους, της εμπορευματοποίησης και της εγκατάλειψης. Το ΚΚΕ Χανίων καταλογίζει ευθύνες σε όλες τις κυβερνήσεις που άφησαν το μνημείο να ρημάζει, χωρίς ουσιαστικά έργα συντήρησης και αποκατάστασης, αλλά και στην πολιτική που οδήγησε για χρόνια το Ιτζεδίν στην ΕΤΑΔ και το Υπερταμείο.

Το τελευταίο χρονικό διάστημα, μετά την παραχώρηση του φρουρίου στον δήμο Χανίων, αναμένεται χωρίς κάποια σημαντική πρόοδο η προγραμματική σύμβαση ανάμεσα στον δήμο, την περιφέρεια, το υπουργείο και το πολυτεχνείο για να ξεκινήσει η μελέτη αποκατάστασης, όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση.

Σήμερα παρά τις κατά καιρούς εξαγγελίες, τις επισκέψεις και τις υποσχέσεις, το μνημείο εξακολουθεί να καταρρέει μπροστά στα μάτια του χανιώτικου λαού. Η πρόσφατη κατάρρευση του τείχους αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει πλέον κανένα περιθώριο καθυστέρησης, τονίζει το ΚΚΕ Χανίων.

Η Τομεακή Επιτροπή Νομού Χανίων του ΚΚΕ προχωρά σε τέσσερις συγκεκριμένες απαιτήσεις:

• Να ληφθούν άμεσα όλα τα αναγκαία μέτρα για τη στήριξη και διάσωση του μνημείου.
• Να προχωρήσουν χωρίς άλλη καθυστέρηση οι απαραίτητες μελέτες και εργασίες πλήρους αποκατάστασης και συντήρησης του Φρουρίου Ιτζεδίν.
• Να εξασφαλιστεί αποκλειστικά κρατική χρηματοδότηση για την προστασία και ανάδειξή του.
• Να αποδοθεί το ιστορικό μνημείο στον λαό των Χανίων και τη νεολαία, ως ελεύθερα επισκέψιμος χώρος ιστορικής μνήμης, πολιτισμού και εκπαίδευσης, χωρίς καμία επιχειρηματική εκμετάλλευση και χωρίς εισιτήριο.

Το ΚΚΕ και η ΚΝΕ, οι Οργανώσεις τους στα Χανιά, δηλώνουν ότι θα συνεχίσουν να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του αγώνα για να σωθεί το Ιτζεδίν, για να μη σβηστεί η ιστορική μνήμη και για να παραμείνει ζωντανός ένας τόπος που συμβολίζει την αντοχή, την αξιοπρέπεια και τον αγώνα των κομμουνιστών και του λαού απέναντι στην καταπίεση και τον φασισμό.

Εκπαίδευση για την ποιότητα του Εξαιρετικού Παρθένου Ελαιόλαδου «Κρήτη/Kriti» διοργανώνουν η Περιφέρεια Κρήτης και ο Ελληνικός Γεωργικός Οργανισμός-ΔΗΜΗΤΡΑ (ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ), σε συνεργασία με το Δήμο Καντάνου-Σελίνου, την Τετάρτη 13 Μαΐου 2026 στις 17:30 στο Αμφιθέατρο Δημοτικού Καταστήματος Καντάνου.

Η δράση υποστηρίζεται από τον Σύνδεσμο Εξαγωγέων Κρήτης, τον Σύνδεσμο Τυποποιητών Ελαιολάδου Κρήτης, τον Σύνδεσμο Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης, το Δίκτυο Κρητικού Ελαιολάδου και τον Σύλλογο Ιδιοκτητών Ελαιουργείων Ν. Χανίων.

Οι εκπαιδεύσεις απευθύνονται σε ελαιοπαραγωγούς και έχουν ως στόχο την ενημέρωσή τους για τις ορθές πρακτικές που πρέπει να εφαρμόζονται κατά την ελαιοκαλλιέργεια, τη συγκομιδή και μεταφορά του ελαιόκαρπου, την ελαιοποίηση, την αποθήκευση και τυποποίηση του ελαιόλαδου, προκειμένου να προστατεύεται η ποιότητα του παραγόμενου προϊόντος.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τις εξής θεματικές ενότητες: ποιότητα ελαιόλαδου και παράγοντες που την επηρεάζουν· ορθές πρακτικές κατά την ελαιοκαλλιέργεια (άρδευση, λίπανση, κλάδεμα, φυτοπροστασία, διαχείριση ελαιώνα), συγκομιδή, μεταφορά, ελαιοποίηση, αποθήκευση και τυποποίηση για την παραγωγή ελαιόλαδου υψηλής ποιότητας· επιμόλυνση ελαιόλαδου από υπολείμματα φυτοφαρμάκων, ορυκτέλαια κ.α.· καθώς και οργανοληπτική αξιολόγηση παρθένου ελαιόλαδου με επίδειξη γευσιγνωσίας.

Ομιλητές της εκπαίδευσης θα είναι ο Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Διευθυντής του Ινστιτούτου Ελιάς, Εργαστήριο Φυσιολογίας και Θρέψης, Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου (ΙΕΛΥΑ) του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ· ο Δρ. Γεώργιος Κουμπούρης, Διευθυντής Ερευνών του Εργαστηρίου Ελαιοκομίας του ΙΕΛΥΑ· ο Δρ. Νεκτάριος Κουργιαλάς, Κύριος Ερευνητής του Εργαστηρίου Υδατικών Πόρων, Αρδεύσεων και Περιβαλλοντικής Γεωπληροφορικής του ΙΕΛΥΑ· η Δρ. Κυριακή Βαρίκου, Διευθύντρια Ερευνών του Εργαστηρίου Εντομολογίας του ΙΕΛΥΑ· ο Δρ. Ματθαίος Μαθιουδάκης, Κύριος Ερευνητής του Εργαστηρίου Φυτοπαθολογίας του ΙΕΛΥΑ· ο Δρ. Γεώργιος Καλαντζάκης, Εντεταλμένος Ερευνητής του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Τροφίμων του ΙΕΛΥΑ· η Ελένη Μπαρμποπούλου, Γεωπόνος MSc, Υπεύθυνη Ομάδας Οργανοληπτικής Αξιολόγησης του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Τροφίμων του ΙΕΛΥΑ· η Αναστασία Παπαμανωλιουδάκη, Τεχνολόγος Τροφίμων, Αναπληρώτρια Υπεύθυνη Ομάδας Οργανοληπτικής Αξιολόγησης του ίδιου εργαστηρίου· και ο Μανώλης Καρπαδάκης, Εμπειρογνώμονας στην παραγωγή και διαχείριση ποιοτικού ελαιόλαδου, Στέλεχος Εξαγωγών και Αντιπρόεδρος του Συνδέσμου Εξαγωγέων Κρήτης.

Χαιρετισμό θα απευθύνει ο Δήμαρχος Καντάνου-Σελίνου κ. Αντώνιος Περράκης.

Ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Σταύρος Τζεδάκης δήλωσε σχετικά: «Η διασφάλιση της ποιότητας του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου «Κρήτη/Kriti» αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα για την Περιφέρεια Κρήτης. Μέσα από στοχευμένες δράσεις εκπαίδευσης και ενημέρωσης, στηρίζονται οι ελαιοπαραγωγοί και όλοι οι εμπλεκόμενοι στην αλυσίδα αξίας, από την καλλιέργεια έως την τυποποίηση. Η συνεργασία με τον ΕΛΓΟ–ΔΗΜΗΤΡΑ και το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ) διασφαλίζει την επιστημονική τεκμηρίωση και συμβάλλει ουσιαστικά στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του κρητικού ελαιολάδου στις διεθνείς αγορές».

Η δράση εντάσσεται στο έργο «Κρήτη Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026».

Το 3ο ET-Forum του «Ελεύθερου Τύπου» θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 13 Μαΐου 2026 στο Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου, με κεντρικό θέμα «Κρήτη 2030: Ανάπτυξη, υποδομές, ενέργεια, βιομηχανία, τουρισμός, πρωτογενής τομέας». Η εκδήλωση διοργανώνεται υπό την αιγίδα της Περιφέρειας Κρήτης και θα διαρκέσει από τις 10:00 έως τις 15:30.

Η εκδήλωση εντάσσεται στον κύκλο θεματικών διοργανώσεων «ET Forum: Η Ελλάδα του αύριο, σήμερα» και φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα ουσιαστικό πεδίο διαλόγου για το μέλλον της Κρήτης, αναδεικνύοντας τις μεγάλες προκλήσεις αλλά και τις σημαντικές αναπτυξιακές ευκαιρίες του νησιού.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την παρουσίαση Παγκρήτιας δημοσκόπησης της εταιρίας Palmos Analysis για τον «Ελεύθερο Τύπο», η οποία καταγράφει τις απόψεις των Κρητικών σχετικά με τα προβλήματα, τις προσδοκίες και τις προκλήσεις της Μεγαλονήσου.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην αναπτυξιακή στρατηγική της κυβέρνησης για την Κρήτη, με τη συμμετοχή του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, ενώ ομιλία θα απευθύνει ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας.

Στα θεματικά πάνελ της εκδήλωσης θα συμμετάσχουν σημαντικοί θεσμικοί εκπρόσωποι, μεταξύ των οποίων η Ντόρα Μπακογιάννη, Βουλευτής Χανίων και πρώην υπουργός, ο Περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης, καθώς και ο Θοδωρής Νίνος, Πρόεδρος του Οργανισμού Ανάπτυξης Κρήτης.

Την τοπική αυτοδιοίκηση θα εκπροσωπήσουν οι δήμαρχοι των τεσσάρων μεγάλων δήμων του νησιού: ο Αλέξης Καλοκαιρινός από το Ηράκλειο, ο Παναγιώτης Σημανδηράκης από τα Χανιά, ο Γιώργης Μαρινάκης από το Ρέθυμνο και ο Μανώλης Μενεγάκης από τον Άγιο Νικόλαο.

Από τον επιχειρηματικό κόσμο θα παρευρεθούν ο Βαγγέλης Κακαρνάκης, πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, και η πρωτοποριακή οινοποιός Ηλιάνα Μαλίχιν. Παράλληλα, θα συμμετάσχουν εκπρόσωποι μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων που υλοποιούν σημαντικά έργα στην Κρήτη, όπως η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ο ΑΔΜΗΕ, ο Aktor και η Μεσόγειος.

Ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κατέθεσαν 16 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, με επικεφαλής τον Χάρη Μαμουλάκη, αναφορικά με την πορεία ολοκλήρωσης των Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων (Τ.Π.Σ.-Ε.Π.Σ.) καθώς και την εφαρμογή του Προεδρικού Διατάγματος 11/2025 για την οριοθέτηση μικρών οικισμών.

Το Μάρτιο του 2022, με απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, εντάχθηκε στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας το έργο «Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (Τ.Π.Σ.) – Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (Ε.Π.Σ.)» με συνολικό προϋπολογισμό 342.400.856,15 ευρώ. Αντικείμενό του ήταν η ενεργοποίηση προγράμματος πολεοδομικών μεταρρυθμίσεων που περιλάμβανε Τ.Π.Σ. σε τουλάχιστον 700 Δημοτικές Ενότητες και Ε.Π.Σ. σε τουλάχιστον 75 Δημοτικές Ενότητες. Φορέας υλοποίησης ορίστηκε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (Τ.Ε.Ε.), ενώ καταληκτική προθεσμία ολοκλήρωσης είχε τεθεί το τέταρτο τρίμηνο του 2025.

Τον Απρίλιο του 2022, επίσης μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, εντάχθηκε συμπληρωματικό έργο με τίτλο «Αυτοτελείς Μελέτες για την Οριοθέτηση Οικισμών» προϋφιστάμενων του 1923 ή κάτω των 2.000 κατοίκων, σε τουλάχιστον 50 Δημοτικές Ενότητες. Ο προϋπολογισμός του ανήλθε σε 8.095.464 ευρώ, με την ίδια καταληκτική προθεσμία ολοκλήρωσης. Οι μελέτες αυτές προβλέφθηκε να εκπονηθούν ανεξάρτητα από τα Τ.Π.Σ., σε περιπτώσεις όπου συντρέχουν ειδικοί λόγοι, επιβάλλεται η αποκατάσταση της αρχής της νομιμότητας ή διαπιστώνονται προβλήματα που απαιτούν ταχείες διαδικασίες, όπως η νομική θωράκιση του ερείσματος εκτελεστών διοικητικών πράξεων σε οικισμούς μη οριοθετημένους ή με ακυρωμένα όρια.

Το 2025, με το Προεδρικό Διάταγμα 11 (Δ’ 194/15.04.2025), καθορίστηκαν τα κριτήρια, ο τρόπος και οι διαδικασίες οριοθέτησης οικισμών με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων, συμπεριλαμβανομένων των προϋφιστάμενων του 1923. Το ίδιο Προεδρικό Διάταγμα όρισε τις χρήσεις γης και τους γενικούς όρους και περιορισμούς δόμησης.

Οι βουλευτές επισημαίνουν ότι το ΠΔ 11/2025 προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, με αποτέλεσμα το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να νομοθετήσει, με τροπολογία στον ν.5215 (Α’ 116/4.7.2025), σε αντίθετη κατεύθυνση από τις προβλέψεις του Προεδρικού Διατάγματος. Η τροπολογία προβλέπει ότι οικόπεδα που θεωρούνταν οικοδομήσιμα με το παλαιό καθεστώς παραμένουν οικοδομήσιμα, ενώ για τα υπόλοιπα καθιερώθηκαν δύο Ζώνες. Η Ζώνη Ανάπτυξης Οικισμού (Ζ.Α.Ο.) αφορά οικισμούς έως 700 κατοίκους, όπου άρτια θεωρούνται οικόπεδα με ελάχιστο εμβαδόν από 500 έως 2.000 τετραγωνικά μέτρα, πρόσωπο ελάχιστου μήκους 10 μέτρων σε κοινόχρηστη οδό και τήρηση απόστασης τουλάχιστον 5 μέτρων από αυτόν. Η Περιοχή Ειδικών Χρήσεων (Π.Ε.Χ.) αφορά οικισμούς από 701 έως 2.000 κατοίκους, όπου επανέρχεται η δυνατότητα δόμησης εκτός σχεδίου υπό την προϋπόθεση ελάχιστου εμβαδού οικοπέδου 2.000 έως 4.000 τετραγωνικά μέτρα και προσώπου τουλάχιστον 15 μέτρων σε κοινόχρηστη οδό.

Οι ερωτώντες βουλευτές υπογραμμίζουν ότι οι αποφάσεις αυτές είναι αλληλένδετες και κρίσιμες ως προς τα αποτελέσματά τους, ενώ τονίζουν τη σημασία της διαφάνειας και της λογοδοσίας για την ολοκλήρωση των έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης. Επιπλέον, επισημαίνουν ότι η νομοθέτηση για την οριοθέτηση μικρών οικισμών θα έπρεπε να εδράζεται σε συνεκτικό ολιστικό σχέδιο που θα λάμβανε υπόψη τα Τ.Π.Σ.-Ε.Π.Σ.

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας οι βουλευτές Χάρης Μαμουλάκης, Έλενα Ακρίτα, Καλλιόπη Βέττα, Γεώργιος Γαβρήλος, Ειρήνη (Ρένα) Δούρου, Διονύσιος-Χαράλαμπος Καλαματιανός, Ειρήνη (Νίνα) Κασιμάτη, Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος, Κωνσταντίνος Μπάρκας, Αικατερίνη (Κατερίνα) Νοτοπούλου, Θεόφιλος Ξανθόπουλος, Ανδρέας Παναγιωτόπουλος, Γεώργιος Παπαηλιού, Παύλος Πολάκης, Παρθένα (Πόπη) Τσαπανίδου και Γεώργιος Ψυχογιός υποβάλλουν τέσσερις ερωτήσεις: αν ολοκληρώθηκε η εκπόνηση των Ε.Π.Σ.-Τ.Π.Σ. την 31η Δεκεμβρίου 2025, αν ολοκληρώθηκαν οι Αυτοτελείς Μελέτες Οριοθέτησης Οικισμών την ίδια ημερομηνία, ποια συμπεράσματα προκύπτουν από τα εκπονηθέντα σχέδια ως προς τα διαλαμβανόμενα στο ΠΔ 11/2025, και σε ποιους οικισμούς και σε πόσες περιπτώσεις παρατηρήθηκε ανατροπή θεμελιωμένων δικαιωμάτων ιδιοκτησίας από την εφαρμογή του Προεδρικού Διατάγματος.